Vrede ervaren in een wereld van chaos

Paul Goudsmit

Bewerkt naar de lezing in Utrecht van 18 oktober 2026. 

Er gebeurt heel veel in de wereld. Ik hoor mensen zeggen dat het erger wordt, dat de wereld chaotischer en gevaarlijker is dan vroeger. Zelf kijk ik daar anders naar. Ik denk dat veel van wat we nu zien er al was. Het verschil is dat dingen die verborgen waren zichtbaar worden.

Dat vind ik op zichzelf een goede ontwikkeling. Wat zichtbaar wordt, kunnen we aankijken. En dat is voor mij ook het werk van Een Cursus in Wonderen: aankijken wat er is en ruimte maken voor genezing. Niet wegkijken, maar bereid zijn te zien.

Mijn intentie met deze lezing is om een gelegenheid te bieden vrede te ervaren te midden van alles wat er gebeurt. Daar hoort wel een uitnodiging bij die ik aan het begin van onze workshops vaak geef. Als je komt om je alleen maar beter te voelen, dan ben je hier misschien niet op de juiste plek. Als je bereid bent alles te voelen en daarin vrede te ervaren, dan kunnen we aan het werk.

Dat verschil doet ertoe. Wat we voelen, hoeft niet eerst te verdwijnen voordat we bereid kunnen zijn ernaar te kijken.

Wat doet het met jou?

Neem iets wat er in de wereld gebeurt en wat jouw aandacht trekt. Welk verhaal houdt je bezig? En vraag jezelf dan: wat voel ik daarbij?

Het kan verwarrend zijn, of eng. Er kan veel verdriet zijn. Blijf even bij dat gevoel. We zijn vaak zo bezig met het verhaal dat we nauwelijks stilstaan bij wat het in ons oproept. Toch begint daar het onderzoek.

De verhalen veranderen. Maar misschien herken je dat er onder verschillende verhalen steeds eenzelfde gevoel terugkomt. Ergens hangt dat gevoel samen met een idee. Wat vertel ik mezelf over wat ik zie? En wat vertel ik mezelf daarmee over mij?

Je kunt je ogen even sluiten, als je dat wilt. Doe alleen mee voor zover je bereid bent. Er is geen druk. Geef jezelf de ruimte om de gevoelens te hebben die er zijn. Adem even. Kom terug. Het gaat er niet om meteen een antwoord te produceren, maar om te zien wat zich laat zien.

Voor mij is wat ik in de wereld zie verbonden met wat er in mij gebeurt. Ik zie een spiegeling. Als ik die verbinding wil onderzoeken en daar verantwoordelijkheid voor neem, ontstaat de mogelijkheid tot verandering. Zolang alles uitsluitend buiten mij blijft, ver weg, kan hetzelfde patroon zich blijven herhalen.

Zo kan wat er in de wereld gebeurt ook een uitnodiging worden: wat kan ik hier over mezelf ontdekken?

Een erfenis van ideeën

Veel ideeën die we over onszelf en de wereld hebben, zijn niet gisteren ontstaan. Ze zijn doorgegeven, generatie na generatie. Het is een erfenis.

We dragen iets mee van ons familiesysteem, van ons dorp, onze cultuur en ons land. Ook als mannen en vrouwen hebben we ideeën geërfd over wie we zijn en hoe we moeten leven. We hebben niet gekozen om die erfenis te ontvangen. We hebben haar gekregen. Maar nu zij van ons is, kunnen we wel onderzoeken wat we ermee doen.

Houden we haar in stand? Of zijn we bereid te laten zien wat genezing nodig heeft?

De Cursus gaat voor mij uit van verbondenheid. We zijn één. Er is niet een volledig losstaande buitenwereld waarmee we niets te maken hebben. Dat is misschien gemakkelijk als theorie te zeggen. De praktische vraag is wat het betekent wanneer ik merk dat een gebeurtenis mij raakt.

Wat heb ik mezelf daarover verteld? Onder al die verschillende verhalen blijken vaak maar een paar vertrouwde overtuigingen te liggen: ik ben niet goed genoeg. Ik doe er niet toe. Ik ben machteloos. Andere mensen zijn gevaarlijk. De wereld is niet veilig.

We hebben ieder ons eigen verhaal, maar op dat niveau zijn de verschillen vaak niet zo groot. Het verhaal is persoonlijk; de conclusie herkennen veel mensen.

Waarvoor gebruik ik mijn relatie met de wereld?

Nu wordt het onderzoek directer. Gebruik ik wat er gebeurt om iets te bevestigen wat ik al over mezelf geloof?

Dat kan spelen in mijn relatie met de wereld, maar ook in mijn persoonlijke relaties en met mijn kinderen. Ben ik een overtuiging aan het onderzoeken, of ben ik haar steeds opnieuw in stand aan het houden?

Ik kan bijvoorbeeld zien: ik heb mijn relatie met de wereld gebruikt om mijn overtuiging te bevestigen dat ik er niet toe doe. Of dat ik machteloos ben. Het verhaal levert me telkens weer het bewijs voor die conclusie.

Wanneer ik dat herken, kan er weerstand komen. Natuurlijk. Misschien ben ik al heel lang gehecht aan dat idee. Het is vertrouwd geworden. Niemand gaat het van me afpakken. De vraag is alleen of ik bereid ben de mogelijkheid te openen dat ik me vergis.

Probeer het eens hardop te zeggen. Benoem welke overtuiging je met je relatie tot de wereld bevestigt. En voeg er dan aan toe: “En ik heb me vergist.”

Misschien kun je dat nog niet geloven. Dan kun je ook zeggen: “Ik hoop dat ik me heb vergist.”

Ook dat opent een mogelijkheid. Ik hoef niet meteen een nieuw geloof te forceren. Maar als ik bereid ben mijn oude conclusie ter discussie te stellen, kan er iets anders zichtbaar worden.

Vrede is wat wij zijn

De Cursus spreekt over een onschuldig, prachtig, krachtig wezen van liefde. Dat raakt voor mij aan de waarheid over onszelf. Niet alleen over mij, maar over iedereen. In die waarheid is geen verschil.

Vrede is wat wij zijn. En toch kan ik de wereld en de verhalen die zij mij vertelt gebruiken om dat te vergeten.

Daarom vind ik les vijf van Een Cursus in Wonderen zo belangrijk: ik voel nooit onvrede om de reden die ik denk. Let op dat woord: nooit. Niet bijna altijd, met een uitzondering voor dit verhaal of dat verhaal.

Dat is een uitnodiging om verder te kijken dan mijn eerste verklaring. Welk idee over mezelf wordt hier opnieuw bevestigd? Wat ligt er onder mijn reactie?

Het enige wat voortdurend bevestiging nodig heeft, is een leugen. De waarheid staat op zichzelf. Zij heeft mijn bewijsvoering niet nodig om waar te zijn.

Dit onderzoek vraagt dus om verantwoordelijkheid voor wat ik met het verhaal doe. Gebruik ik het om een onware overtuiging over mezelf en anderen opnieuw waar te maken? Of kan ik het gebruiken om me te herinneren wat wij zijn?

Jij bent de vrede. Jij bent de bewaker en de drager van die vrede. De keuze om anders naar iets te kijken kan niemand voor je maken.

Van begrijpen naar ervaren

Voor mij staat Een Cursus in Wonderen niet los van de zoektocht die je ook in andere spirituele tradities tegenkomt. Eenheid, liefde en waarheid keren steeds terug. Maar het gaat uiteindelijk om een ervaring. Een uitleg kan iets aanwijzen; het inzicht moet van binnen komen.

Er is een innerlijk herkennen wanneer je iets tegenkomt dat resoneert met de liefde en de onschuld die je bent. Dat gaat dieper dan alleen een overtuiging aanvaarden. Daar wil ik je naar uitnodigen.

Zet je voeten eens op de vloer. Sluit je ogen, als je wilt. Kun je in jezelf de plek vinden die vrede is? Waar alles rustig is?

En neem van daaruit nog eens mee wat je hebt gezien. Het gevoel dat opkwam. Het idee dat daaronder lag. De manier waarop je een verhaal gebruikte om dat idee te bevestigen. Ben je bereid het anders te zien?

Dit blijft niet alleen een persoonlijke vraag. We zijn verbonden. Wanneer we verantwoordelijkheid nemen voor de ideeën die we ondersteunen en voor de intentie waarmee we leven, doen we mee aan een gezamenlijke beweging.

We kunnen een patroon blijven ondersteunen. Of we kunnen bereid zijn het te veranderen. Die keuze ligt telkens weer bij ons.